In de vorige blog is reeds stilgestaan bij het coalitieakkoord, waarbij de aandacht uitging naar de zelfstandigenwet. Het coalitieakkoord bevat echter ook een reeks plannen die diep ingrijpen in het stelsel van arbeidsongeschiktheid en sociale zekerheid. Deze voornemens hebben verstrekkende gevolgen voor zowel werknemers als werkgevers. In deze blog zetten we aantal belangrijke punten op een rij.
Loondoorbetaling bij ziekte
Het kabinet werkt aan voorstellen om de loondoorbetaling bij ziekte werkbaarder te maken voor werkgevers, met name in het midden- en kleinbedrijf. Nederland kent in vergelijking met andere landen een relatief lange en hoge loondoorbetalingsplicht bij ziekte. Werkgevers zijn momenteel verplicht om bij ziekte gedurende twee jaar loon door te betalen. Dit betreft ten minste 70% van het oorspronkelijke loon, waarbij in het eerste ziektejaar geldt dat het loon minimaal het wettelijk minimumloon moet bedragen.
In de praktijk betalen veel werkgevers in het eerste ziektejaar vaak 80% tot zelfs 100% van het loon door. Zoals ook in het coalitieakkoord wordt benoemd, ervaren werkgevers deze verplichting als een zware last. Vooral het midden- en kleinbedrijf kan hierdoor financieel en organisatorisch onder druk komen te staan. Tegelijkertijd erkent de coalitie dat de loondoorbetaling in het tweede ziektejaar een belangrijke en effectieve prikkel vormt voor re-integratie bij de eigen werkgever.
Wegnemen administratieve lasten Wet verbetering poortwachter
Om een snelle re-integratie en goed herstel te bevorderen, wil het kabinet de administratieve lasten binnen de Wet verbetering poortwachter beperken. Daartoe wordt beoogd aan de voorkant zoveel mogelijk onzekerheid over sancties weg te nemen, meer duidelijkheid te scheppen over verplichtingen en meer ruimte te bieden voor maatwerk en direct contact tussen werkgever en werknemer.
Transitievergoeding (en de compensatie)
De compensatie van de transitievergoeding na twee jaar ziekte zal voor alle werkgevers worden afgeschaft. Momenteel ligt er al een wetsvoorstel dat voorziet in afschaffing van deze compensatie per 1 juli 2026 voor middelgrote en grote werkgevers, al is dit voorstel nog niet aangenomen. Het kabinet wil deze afschaffing echter uitbreiden naar alle werkgevers.
Daartegenover staat een voorgenomen hervorming van de transitievergoeding. Deze moet meer worden gericht op de daadwerkelijke transitie van werk naar werk. Werkgevers die tijdig en voldoende investeren in bij- en omscholing, of die zich maximaal inspannen bij de re-integratieverplichtingen op grond van de Wet verbetering poortwachter, krijgen daardoor te maken met een lagere — of mogelijk geheel vervallen — verplichting tot betaling van de (nieuwe) transitievergoeding.
WW, WIA en maximumdagloon
Het kabinet werkt aan veranderingen in verschillende sociale zekerheidsregelingen. De maximale duur van de WW-uitkering wordt verkort van twee naar één jaar, terwijl de hoogte van de uitkering stijgt. Tegelijkertijd worden de voorwaarden voor opbouw en verzilvering van WW-rechten aangescherpt.
Voor de WIA wil het kabinet strengere voorwaarden stellen aan herbeoordelingen en de IVA voor nieuwe gevallen afschaffen, om de regeling uitvoerbaar te houden. Daarnaast wordt het maximumdagloon, het hoogste bedrag dat het UWV per dag uitkeert, per 2029 met 20% verlaagd.
Conclusie
Het coalitieakkoord laat zien dat er ingrijpende veranderingen op komst zijn voor zowel werkgevers als werknemers. Van loondoorbetaling bij ziekte en de Wet verbetering poortwachter tot de transitievergoeding, WW, WIA en het maximumdagloon: het kabinet zet in op een stelsel dat uitvoerbaar, prikkelend en toekomstbestendig moet zijn.
Onze arbeidsrechtcollega’s houden deze ontwikkelingen nauwlettend in de gaten en houden u op de hoogte van alle relevante wijzigingen.